Varis Nedir? : Latincede kıvrımlı anlamına gelen “varix” kelimesinden türetilmiştir. Amerika Birleşik Devletleri’nde yaklaşık 25 milyon varis hastası olduğundan söz edilmektedir. Ülkemizde bu rakam, nüfusun yaklaşık si olarak tespit edilmiştir.
Bazen sadece kozmetik olarak rahatsızlık veren bu hastalık bazen ilerleyerek daha büyük problemlere neden olabilmektedir.
Yaşın ilerlemesi ile birlikte venleriniz elastikiyetlerini kaybederler. Bu venlerde gerilmeye, sertleşmeye ve balonlaşmaya neden olur. Bu olayın ardından venlerdeki tek yönlü akıma izin veren minik kapakcıklar işlevlerini düzgün yapamaz hale gelirler. Kalbinize doğru gitmesi gereken kan bu kapakcıklardan geriye doğru kaçma yapar ve venlerinizin sertleşmiş, elastikiyetini kaybetmiş duvarlarını doldurup, dışa doğru zorlayarak ciltte varis görünümünü oluşturur.
Varis konusunda özellikle kadınlar daha talihsizlerdir. Kadınlık hormonları venlerin duvarlarını gevşetmeye, elastikiyeti bozmaya meyillidir. Hastalık iki cinsiyette de görülse de kadınların üçte ikisinde, erkeklerin de üçte birinde bu hastalığın şikayete neden olduğu biliniyor.
Spider varislere (örümcek ağı gibi ince, kırmızı) genelde kadınlarda rastlanmaktadır ve çoğunlukla kozmetik bir problem olduğu sanılsa da, tedavi edilmez ise acıya, ağrıya yol açabilmektedir. Ne yazık ki varislerin ilerlemesi kendiliğinden durmamaktadır ve yaş arttıkça hastalığın gelişimide bir o kadar hızlanmaktadır. Ayakta meşguliyet, hamilelik, hareket eksikliği, hastalık, aşırı kilo alma gibi sebeplerden oluşan basit varisler, kronik (süregen) damar yetmezliğine, daha sonra da varikoz ülser ve büyük kan dolaşımının aşırı zorlanmasına yol açabilmektedir. Hiç şüphesiz ki, varislerin oluşumunda genetik faktörlerin de önemi vardır. Varislerin sadece kozmetik bir problem değil aynı zamanda tedavi edilmesi gereken önemli bir hastalık olduğu artık açıkça bilinmektedir.
Korunmak İçin Ne Yapabilirsiniz?
- Risk faktörlerinizi gözden geçiriniz!
- İş yerinde oturur durumda çalışma,
- İş yerinde çok fazla ayakta ve/veya hareketsiz kalmak,
- Spor yapmamak,
- Evle iş arasında araç kullanmak,yürümekten kaçınmak, asansör kullanmak, çok seyahat etmek ,
- Sigara kullanmak, aşırı alkol kullanmak,
- Sürekli kullandığınız ilaçların damarlara etkisini bilmemek,
- Karaciğer hastalığı,
- Aşırı sıcaklara maruz kalmak (sıcak banyo, aşırı güneşlenme, kum banyosu, sıcak çamur banyosu vs),
- Anne, baba, yakın akrabalarda varis olması,
- Gebelik ve aşırı kilo almak.
- Değiştirebilceğiniz risk faktörleri için hekiminizden görüş alınız.
- Mümkün olan her fırsatta ve uygun olan her ortamda kalp seviyesinin üzerinde olacak şekilde (2-3 yastık) bacaklarınızı dinlendiriniz (Günde 3-4 kez, 10-15 dk).
- Evinize döndüğünüzde baş ve gövdeniz yatar pozisyondayken bacaklarınızı havaya kaldırarak güvenli bir yere dayayınız ve 10-15 dk dakika istirahat ettiriniz.
- Seyahatlerde mümkün olduğunca bacaklarınızı kıvırmadan, uzatarak oturabileceğiniz yerleri seçiniz. Uzun seyahatlerde eğer olanak varsa mutlaka 2 saatte bir kez mola veriniz ve ayakta durmak ya da oturmak yerine yürüyünüz.
- Hekiminiz tavsiye ediyorsa, seyahatlerinizde onun saptadığı basınç değerlerine uygun varis çorapları kullanabilirsiniz.
Şanslıyız ki tedavi artık sadece hastaneye yatmak anlamına gelmiyor. Günümüzde olağan yaşantınızdan ayrılmadan ayakta tedavi olanağı sunulabilmektedir.
Tedavi Seçenekleri:
Skleroterapi:
Küçük ve orta boyuttaki varislerin (çalışmayan venöz damarlar olduğu göz önüne alınarak) içerisine bir solusyon enjekte edilerek kapatılması esasına dayanır. Tedavide bandajlama, kullanılan yöntem ve hastanın uyumu önemlidir.
Transkutanöz laser tedavisi:
4 mm veya daha ufak varislerin giderilmesinde kullanılan bu yüzeyel laser tekniğinde ciltteki kılcal damarların ağrısız yakılması esasına dayanır.
Ambulatuvar Flebektomi :
Küçük damarların ince bir tıbbi alet ile çekilerek çıkarılması. Delinen yerlerde küçük bir skar (iz) kalabilir.
Ven Stripping:
Uzun bir venin küçük bir kesi yerinden uzunlamasına sıyırılarak çekilmesi. Hasta genellikle 2 haftada normal aktivitelerine dönebilir.
Endoskopik ven cerrahisi:
Bacak ülserlerine de yol açan ileri derecedeki varis hastalıklarında kullanılabilir.
Endovenöz laser tedavisi (EVLT):
EndoVenöz Lazer Tedavisi, safen damarının içerden lazer kullanılarak kapatılmasını amaçlar. Damarın içinde çıplak laser çalıştırılmasıyla oluşan ısı, damarın içindeki kanı anında pişirerek damarın kapanmasını sağlar.
Endovenöz RF tedavisi:
Safen damarının radyo frekans kullanılarak kapatılmasını amaçlayan bir yöntemdir. Klasik ameliyattaki "ven stripping" (tel ile çıkartılması) yerine uygulanan bir yöntemdir.