PET-CT

PET-CT; kanser hücrelerinin yüksek metabolik aktivitesini anatomik detaylarla birleştirerek tümörün lokalizasyonunu, yoğunluğunu ve yayılımını hassasiyetle belirleyen ileri düzey bir nükleer tıp görüntüleme yöntemidir.

Bu teknoloji, hem tümörün metabolik özelliklerini hem de vücudun anatomik yapısını eş zamanlı olarak analiz ederek, kanser yönetiminde ve tedavi planlamasında kritik bir rol oynar.

PET-CT Nedir?

PET-CT, onkoloji alanında uzman hekimler tarafından talep edilen ileri düzey bir görüntüleme yöntemidir. Genellikle radyolojik tetkiklerde şüpheli bulguları olan, patolojik tanısı konulmuş veya tedavi etkinliğinin değerlendirilmesi planlanan hastalar için tercih edilir.

İşlem sırasında sıvı formda bir radyoaktif madde kullanılır; damar yoluyla enjekte edilen bu farmasötik, vücuda yayılarak spesifik olarak kanser hücrelerine tutunur. Kanserli dokulardan yayılan ve gözle görülemeyen bu ışımalar, PET-CT teknolojisiyle tespit edilerek tümörün lokalizasyonu, yoğunluğu ve yayılımı hakkında kritik veriler sunar. Bu bulgular, hastanın tedavi stratejisinin belirlenmesi açısından hayati önem taşır.

PET-CT çekimleri, kullanılan radyofarmasötik maddeye göre isimlendirilir. Literatürde ‘PET-CT’ denildiğinde genellikle ’18F-FDG’ maddesiyle yapılan standart çekim kastedilir. Bunun dışındaki uygulamalar ise kullanılan radyoaktif madde ile tanımlanır; örneğin, prostat kanserinin değerlendirilmesinde kullanılan yöntem ‘Ga-68 PSMA PET-CT’ olarak adlandırılır.

PET-CT Cihazı Nasıl bir Cihazdır?

PET CT scan cihazı, geniş ve açık bir tünel şeklindedir, genellikle kısa ve geniş bir silindir gibi görünür. MR cihazlarına kıyasla daha geniş bir açıklığa sahip olması, çekim sırasında hastaya daha ferah bir deneyim sunar.

İşlem, cihazın içinde ileri-geri hareket edebilen entegre bir yatak üzerinde gerçekleştirilir. Teknisyen eşliğinde yatağa uzanan hasta, yaklaşık 15-20 dakika süren işlem boyunca bu pozisyonda kalır. Sağlıkta (tıpta) Pet Ct çekimi, onkoloji alanında hem tümörün metabolik aktivitesini hem de anatomik yapısını inceleyerek, kanser tarama ve testi için etkili bir çözüm sunar.

PET-CT Çekimi Nasıl Yapılır?

1. Pet Taramasını yapacak hastanenin çekim öncesi hazırlık direktiflerine göre hasta çekim için hazırlanır.
2. Daha önceden size verilen randevu saatinden 20 dk önce hastanenin Nükleer Tıp Ünitesinde olunur.
3. Hasta kayıt işlemlerinden sonra, hemşireler tarafından damar yolu açılır. Hastalığınızı bu aşamada sağlık personeline söylemeniz önemlidir.
4. Sonrasında, sağlık personeli hastayı PET ünitesine alırlar.
5. PET ünitelerindeki enjeksiyon odasına hasta alınır. Bu odalarda rahat koltuklar ve Tv yer almaktadır.
6. Genellikle ilaçlı suyunuzun son kısmını burada içmeniz söylenir.
7. Nükleer Tıp Teknisyeni gelip 18 FDG radyofarmasötiği enjekte eder.
8. Bu odada FDG’nin vücuda yayılması beklenir. Bu süreç yaklaşık 2 saattir.
9. Bu aşamadan sonra hasta PET-CT cihazına alınır.
10. Hasta PET-CT Yatağına yatırılır.
11. Sonrasında Çekim işlemi başlar. Cihazda geçirilen süre 20 dk. aşmamaktadır. Bu süre zarfında hareketsiz kalmanız, görüntülerin netliği için oldukça önemlidir.
12. İşlem bittikten sonra teknisyen sizi cihazdan kaldırır ve biraz dinlenmenizi ister. Bazı durumlarda ek çekim gerekebilir. Bu sizin kötü durumda olduğunuzu göstermez standart bir durumdur.
13. Çekim işleminde oluşan görüntüler, bir nükleer tıp doktoru tarafından raporlanır. Bu sonucu Pet-Ct çekimini isteyen doktorunuza göstermeniz gereklidir.

PET-CT Hangi Hastalıklarda Kullanılır?

PET-CT, özellikle hastalıklarının teşhisinde kullanılır. Pet çekimi, kanserin teşhisinde, evrelemesinde, tedavi planlamasında ve tedaviye yanıtın izlenmesinde kritik bir rol oynar. Aşağıda, kanser türlerine göre tercih edilen PET çekim yöntemleri listelenmiştir.

• Akciğer Kanseri: PET-CT, akciğer kanserinin yayılma durumunu belirlemek ve metastazları tespit etmek için kullanılır.
• Meme Kanseri: Tümörün boyutunu, yerini ve olası metastazlarını değerlendirmek için önemli bir araçtır.
• Kolon ve Rektum Kanserleri: Bu kanser türlerinin yayılımını belirlemek ve cerrahi müdahale gerekip gerekmediğini değerlendirmek için kullanılır.
• Lenfoma: Lenfoma hastalarında hastalığın evrelenmesi ve tedaviye yanıtın izlenmesi için kullanılır.
• Prostat Kanseri: Özellikle Ga-68 PSMA PET-CT, prostat kanserinin yayılımını belirlemek için kullanılır.
• Beyin Tümörleri: Beyin tümörlerinin yerini ve aktivitesini belirlemek, tedavi planlamasında yol gösterici olabilir.
• Nöroendokrin Tümörler: Ga-68 DOTA-TATE PET-CT, nöroendokrin tümörlerin tespitinde kullanılır
• Baş ve Boyun Kanserleri: Tümörlerin yayılımını ve tedaviye yanıtını değerlendirmek için tercih edilir.

Doktorunuzun neden PET-CT istediğine dair ayrıntılı bilgiyi bu makalede okuyabilirsiniz.

PET-CT Çeşitleri

 PET-CT çekiminde, damardan verilen radyoaktif ilaca (radyofarmasötik) göre farklı çekimler yapılmaktadır. Genel itibariyle PET-CT çekimi dendiğinde standart 18F FDG PET-CT kast edilir.

• 18F FDG PET-CT
• PET-MR
• Ga-68 PSMA PET/CT
• Ga-68 DOTA-TATE PET/CT
• NaF-18 PET-CT:
• Colin PET-CT
• Beyin PET-CT
• Amiloid PET/CT

Lifemed Tıp merkezinde bu pet çeşitlerinden, Pet-Mr dışında olan hepsi yapılmaktadır.

PET-CT Çekiminin Çalışma Prensibi Nasıldır?

PET-CT, kanser hücrelerinin yüksek metabolik aktivitesini tespit etmek için FDG (florodeoksiglikoz) adı verilen bir radyoaktif madde kullanır. Bu madde, kanserli dokularda birikerek PET tarayıcı tarafından algılanır. CT bileşeni ise vücudun iç yapılarının detaylı görüntülerini sağlar, böylece anormalliklerin yerini kesin olarak belirlemek mümkün olur.

PET-CT Çekimi Öncesi Hazırlık

PET-CT şeker metabolizmasına dayanan bir çekim olduğu için çekim öncesi açlık çok önemlidir.  Çekimden birkaç gün öncesinde şeker ilaçlarını bırakmak gerekebilir. Daha ayrıntılı bilgi için tıklayınız.

PET-CT Çekimi Sonrası 

PET-CT işleminden sonra çekim CD’nizi almayı unutmayın. Pet taramasından sonra yemek yiyebilir ve evinizde istirahat edebilirsiniz. Sonuçlarınız size söylenen sürede çıktığında, sonucunuzu alıp doktorunuza gösterebilirsiniz. PET-CT Çekimi sonrası bilinmesi gerekenler hakkında daha ayrıntılı bilgi için tıklayınız. 

PET-CT Hangi Hastanelerde Yapılır?

Pet-CT çekimi, Nükleer Tıp bölümü ve Pet-Ct cihazı olan özel ve devlet hastanelerinde bulunur. SGK ödeme durumu ve fiyatlandırma için buradan ayrıntılı bilgi alabilirsiniz.

Pet CT cihazı sadece Nükleer Tıp Ünitesi bulunan hastanelerde yer almaktadır. Bu hastanelerde genellikle Eğitim Araştırma Hastaneleridir.

Pet/ct Sonucu Kaç Günde Çıkar?

Pet/ct sonucu çekildiğiniz hastaneden hastaneye ve yoğunluk oranına göre değişiklik gösterebilir. Genel olarak özel hastanelerde 2-3 iş gününde, devlet hastanelerinde ise 7-10 iş gününde sonuç çıkmaktadır.